AMİPLİ DİZANTERİ

image_pdfimage_print

Amebiyazis ve Amipli Dizanteri;

Amebiyazis kalın bağırsağın paraziter bir hastalığıdır,  amipler temiz olmayan gıdalar ve sular ile ağızdan bulaşır. Hastalık kirli gıda ve sular ile bulaşır. Amebiyazis çocuklar ve yaşlılar için tehlikeli olabilir. El yıkama alışkanlığı amebiyazis in önlenmesinde en önemli adımdır. Hastalık  antibiyotikler ile tedavi edilebilen bir hastalıktır.

Amebiyazisin etkeni nedir ?

Entamoeba histolytica adındaki tek hücreli amipdir. Bu parazit bağırsakta kistler oluşturarak dışkı ile etrafa yayılır ve diğer insanlara bulaşarak hastalık yapar. Amip kistleri dış oramda sular, gıdalar ve eşyaların üzerinde uzun süre canlı kalabilir ve insanlara bulaşır.

Amip nerelerde bulunur ?

Amip tüm dünyada bulunabilir. Özellikle temizlik koşullarının kötü olduğu, sanitasyon ve gıda hijyenine uyulmayan, el yıkama alışkanlığının yada imkanının düşük olduğu bölgelerde amebiyazis salgınları sık görülür.

  •  Su ve kanalizasyon altyapılarının yetersiz olması,
  •  Yağmur suyu giderlerinin yetersiz olması,
  •  İçme suyu havzalarına yerleşim olması amip salgınlarına neden olur.

Amebiyaizis kimlerde görülür ?

Amebiyazis amip kistlerini yutan herkes de ortaya çıkar. Özellikle

  •  Hasta kişilerin çıkartıları ile kontamine olmuş su ve gıdalar,
  •  Atık suların içme ve kullanma suları ile karışması,
  •  Sanitasyon koşullarına ve gıda hijyenine dikkat edilmemesi,
  •  Kötü hijyen koşulları,
  •  El yıkama alışkanlığının olmaması, Amebiyazis hastalığının salgınlar halinde görülmesine yol açar. Bu gibi durumlarda özellikle yurtlar, huzur evleri, kreşler gibi ortamlarda amebiyazis salgınları sık görülür.

Amebiyazis hastalığının nasıl seyreder :

Ağız yoluyla bulaşan amip kistleri bağırsakta açılarak bağırsak duvarına yerleşmeye başlar. Hastalığın kuluçka süresi 1 ila 4 hafta arasında değişir. Amipler bağırsak duvarında ülserler şeklinde delikler ve lezyonlar yapmaya başlarlar. Bağırsak içindeki iltihabi reaksiyon sonucu

  •  bol sulu, sümüklü dışkılama,
  •  kanlı dışkılama,
  •  karın ağrısı,
  •  bulantı,
  •  ateş,
  •  halsizlik şikayetleri başlar.
  •  Kramp tarzında karın ağrıları olur.

Karın ağrısı, kanlı ishal ve yüksek ateş ile seyreden bu tabloya amipli dizanteri denir. Bazen amipler bağırsak duvarını delerek kana karışır ve akciğer, beyin ve karaciğer gibi organlarda apseler yaparlar. Amipli dizanteri ve Amip apseleri ölümcül olabilir.

Nezaman amipten şüphelenelim?

Hastada ateş ile birlikte ishal, kanlı ishal, karın ağrısı var ise amip den şüphelenmek gerekir.

Amebiyazis teşhisi nasıl konur ?

Hastalık dışkı tahlili yada kan testi ile teşhis edilir. Dışkıda amip görmek kolay değildir. Tek bir dışkı örneği teşhis için yeterli olmayabilir, birkaç gün arayla alınan 2 – 4 dışkı örneğini incelemek daha doğru sonuç verir. Amip kan testi amipli dizanteri de ve diğer organlara sıçraması durumunda pozitif olur. Ayrıca geçmişte amebiyazis geçiren kişilerde de kan testi pozitif bulunur.

Amebiyazis tedavisi :

Amebiyazis tedavisinde antibiyotik kullanılır. Bu amaçla kullanılacak birkaç çeşit antibiyotik mevcuttur ancak antibiyotikler dışında destek tedavisi, sıvı takviyesi ve gerekirse hastaneye yatırarak tedavi edilmelidir.

Amebiyazis nekadar yaygın bir hastalıktır?

Amebiyazis özellikle kanalizasyon sistemlerinin iyi olmadığı ülkelerde sık görülen bir barsak parazitidir. Amebiyazis 3. Dünya ülkelerinde oldukça yaygın görülür ve ölümcül salgınlara neden olur. Sular ile yayılır ve salgınlar yapar. Sanitasyon ve altyapı problemi olan şehirlerde sık görülür. Amip kistlerinin dış ortama dayanıklı olması sularda ve dış ortamda uzun süre canlı kalması sebebiyle kalabalık yerlerde kolayca salgın yapar.

Amebiyazisten korunmak için kişisel önlemler nelerdir ?

El yıkama alışkanlığı edinmek özellikle tuvaletten önce ve tuvaletten sonra elleri yıkamak, gıdalara dokunmadan önce, sofraya oturmadan önce, mutfağa girmeden önce ellerin uygun şekilde yıkanması en önemli önlemdir. Ellerin yıkanamadığı durumlarda el dezenfektanları kullanılabilir. Sanitasyon imkanlarının az ve yetersiz olduğu durumlarda aşağıdaki uyarılara dikkat ediniz.

  •  Kapalı içecekler kullanın,
  •  Buz kullanmayın,
  •  Kaynamış soğumuş su kullanın,
  •  Entamoeba histolytica amip kistleri düşük doz iyoda ve klora dayanıklıdır, kimyasal su tabletlerine çok güvenmeyin, suyunuzu kaynatın.
  •  Pişmemiş gıda yemeyin, temiz, taze ve iyi pişirilmiş gıdalar tüketin.
  •  Sebzeleri sirkeli suda 10 – 15 dakika bekletin.
  •  Meyveleri soymadan yemeyin.
  •  Pastörize süt için.

Referanslar
1- Amebiasis. Centers for Disease Control and Prevention web sitesi: http://www.cdc.gov/ncidod/dpd/parasites/amebiasis/factsht_amebiasis.htm
2- Amebiasis (amipli dizanteri). New York State Department of Health web sitesi: http://www.health.state.ny.us/diseases/communicable/amebiasis/fact_sheet.htm
3- Amipli dizanteri : http://dynamed102.epnet.com/Detail.aspx?id=116378 

9855 Total 2 Gün

Bu yazıyı beğendiniz mi?

/ 5.

As you found this post useful...

Follow us on social media!

We are sorry that this post was not useful for you!

Let us improve this post!

Posted in HASTALIKLAR
Tags: , , , , , , , , , , , , , , , ,